«Φλέβα χρυσού» τα βότανα της Κρήτης

Πριν από τρία χρόνια ο Βαγγέλης Καστρινάκης αποφάσισε να δημιουργήσει στο Ηράκλειο μια καινοτόμο εταιρεία παραγωγής εκχυλισμάτων και αιθέριων ελαίων από το ανεξάντλητο «χρυσωρυχείο» βοτάνων της Κρήτης.

Πριν καν συμπληρώσει έναν χρόνο λειτουργίας, η εταιρεία Cretan Herbal Chem εξάγει, ήδη, το 50% της παραγωγής της. Ετοιμάζει μια πλήρη σειρά καλλυντικών με βάση βότανα της μεγαλονήσου για λογαριασμό αυστραλιανής εταιρείας, ενώ συνεργάζεται ή συζητάει τη σύναψη συμφωνιών με εταιρείες από τη Σκανδιναβία, τις ΗΠΑ και τον Καναδά.Φεύγοντας για οικονομικές σπουδές στις ΗΠΑ, ο Β. Καστρινάκης βρέθηκε στη συνέχεια να σπουδάζει υπολογιστές και να ταξιδεύει σε όλο τον κόσμο ως στέλεχος εταιρειών και διεθνών οργανισμών. Συνειδητοποίησε την επιχειρηματική ευκαιρία που βρισκόταν κρυμμένη στα βότανα της Κρήτης όταν ο διευθυντής μιας νορβηγικής φαρμακοβιομηχανίας του είπε πως έψαχνε εκχύλισμα αγκινάρας. «Το χρησιμοποιούν σε χάπια που βοηθούν το πεπτικό σύστημα και με ρώτησε γιατί δεν το παράγουμε στην Ελλάδα».

Η ιδέα ενισχύθηκε από τα όσα άκουγε να παρουσιάζουν γνωστοί έλληνες και ξένοι καθηγητές, οι οποίοι μετείχαν σε διεθνή συνέδρια που οργανώνονταν στα Χανιά, στο συνεδριακό κέντρο όπου δούλευε τα τελευταία χρόνια. Ο κύβος για τη δημιουργία της μονάδας παραγωγής ερρίφθη μετά από επαφές με παραγωγούς της Κρήτης που δήλωναν έτοιμοι να στηρίξουν την καλλιέργεια βοτάνων, εξασφαλίζοντας στην εταιρεία μεγάλο μέρος των πρώτων υλών.

Η επένδυση έφθασε τα 2 εκατ. ευρώ, από τα οποία 419.000 ευρώ προήλθαν από επιδότηση μέσω του αναπτυξιακού νόμου και τα υπόλοιπα από ίδια κεφάλαια και τραπεζικό δανεισμό. Ομως, η εταιρεία πήρε εξαρχής γεύση της ελληνικής γραφειοκρατίας. «Χρειαστήκαμε έναν χρόνο για τη δημιουργία της μονάδας και δύο χρόνια για να εξασφαλίσουμε τις απαραίτητες άδειες λειτουργίας. Σκεφτείτε ότι, επειδή το αντικείμενό μας δεν είναι συνηθισμένο, δεν ήξεραν σε ποια κατηγορία επιχειρήσεων να μας κατατάξουν. Και μας κατέταξαν τελικά στην κατηγορία Βυρσοδεψεία-Βαφεία…» λέει ο Β. Καστρινάκης.

Στους ελάχιστους μήνες που λειτουργεί, η Cretan Herbal Chem προμηθεύει -ήδη- με εκχυλίσματα και αιθέρια έλαια βοτάνων γνωστές ελληνικές εταιρείες αλλά και εταιρείες στη Σκανδιναβία και την Αυστραλία, ενώ διαπραγματεύεται συμφωνίες με εταιρείες της Βόρειας Αμερικής. Εταιρεία της Αυστραλίας, που ελέγχει μεγάλο αριθμό φαρμακείων σε πόλεις όπως το Σίδνεϊ και η Μελβούρνη, απευθύνθηκε στον Β. Καστρινάκη, ρωτώντας τον αν μπορεί η εταιρεία του να δημιουργήσει μια πλήρη σειρά καλλυντικών με βάση εκχυλίσματα και αιθέρια έλαια από βότανα της Κρήτης.

«Η σειρά καλλυντικών έχει την εμπορική ονομασία 25Α (από το γεωγραφικό μήκος όπου βρίσκεται η έδρα της εταιρείας, στο Ηράκλειο), είναι ήδη έτοιμα τα προϊόντα για τα μαλλιά και την περιποίηση σώματος, ενώ η σειρά θα ολοκληρωθεί εντός του 2011. Τα προϊόντα θα κυκλοφορήσουν με αυτό το εμπορικό σήμα στην Αυστραλία, την Ιαπωνία και στον υπόλοιπο κόσμο. Ηδη, κυκλοφορούν πιλοτικά σε επιλεγμένα ελληνικά φαρμακεία» λέει ο Β. Καστρινάκης.

Με όπλο τα εκχυλίσματα βοτάνων της μεγαλονήσου, η Cretan Herbal Chem δημιούργησε μεταξύ άλλων μια σειρά προϊόντων που προορίζονται για διεθνή καριέρα. Ετσι, μεταξύ άλλων, δημιούργησε σαμπουάν για λιπαρά μαλλιά με βάση εκχυλίσματα τσουκνίδας και λάππας, μαλακτική κρέμα μαλλιών με μάραθο και αχιλλέα (σ.σ.: πρόκειται για σπάνιο βότανο), αφρόλουτρο με μελισσόχορτο και μαντζουράνα και αντηλιακά με βάση συνδυασμούς εκχυλισμάτων από πεύκο, φασκόμηλο και κόκκινο σταφύλι.

Το σημαντικότερο είναι ότι τα προϊόντα αναπτύχθηκαν με ελληνική τεχνογνωσία, σε συνεργασία με τη Φαρμακευτική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και το Εργαστήριο Φαρμακογνωσίας Φυτικών Προϊόντων, με επικεφαλής τον καθηγητή Βασίλη Ρούσση. Η Cretan Herbal Chem συζητάει ήδη με σουηδική φαρμακοβιομηχανία, η οποία ενδιαφέρεται να παραγάγει τσίχλες με βάση εκχύλισμα ενός από τα πιο γνωστά βότανα της Κρήτης, του έρωντα (δίκταμου). Ταυτόχρονα, η κρητική εταιρεία βρίσκεται στο τελικό στάδιο ανάπτυξης ενός πρωτοποριακού εντομοαπωθητικού σε μορφή ταμπλέτας, το οποίο δεν θα απαιτεί ηλεκτρικό ρεύμα για να λειτουργήσει.

http://greecelands.blogspot.com

alldaynews4you.g

Σαπούνι από ελαιόλαδο με κανέλα

Σαπούνι από ελαιόλαδο lampada (οξύτητα 3-5) από τη Λέσβο ,περιφέρεια Ερεσού, τοποθεσία Ψίνια

με αιθέριο έλαιο κανέλας, αφέψημα κανελόξυλου και σκόνη κανέλας για χρωματισμό
και προσθήκη ροδοπέταλων για ελαφρύ peeling.

Η σαπωνοποίηση έγινε με την ψυχρή μέθοδο, περίπου στους 40 β. Κελσ. και ο χρόνος ωρίμανσης 60 μέρες.
Παράγει ικανοποιητικό αφρό για σαπούνι ελαιολάδου γιατί το σαπούνι ελαιολάδου
 έχει θεραπευτικές ιδιότητες για το δέρμα αλλά δεν παράγει πολύ αφρό.
Οσο αναφορά την καθαριότητα χρησιμοποιείται απο τον άνθρωπο για τουλάχιστον 2500 χρόνια 
χωρίς να μολύνει το περιβάλλον όπως κάνουν τα χημικά σαπούνια.
Η κανέλα ,το κινάμμωμον που αναφέρει ο Θεόφραστος, χρησιμοποιείται σε εξωτερική χρήση για ενυδατικές , 
αντιρυτιδικές κρέμες, για την ακμή, για δερματίτιδα και τσιμπήματα κουνουπιών
κινάμμωμο-κανέλλα: πιό πολύτιμο και απο το χρυσάφι

βάλσαμο το υπερικόν

Υπερικό των Αρχαίων Ελλήνων Hypericum perforatum στα Λατινικά Βαλσαμόχορτο ή βάλσαμο ή σπαθόχορτο για πολλούς νεοέλληνες, η St.-John’s-wort για πολλούς λαούς που μιλούν τα Αγγλικά
Φαρμακευτικό φυτό με αξιόλογες ιδιότητες

Τα φύλλα αυτού του φυτού είναι φωτεινά κίτρινα-πορτοκαλί. Τα πέταλα, συνήθως κίτρινα. Όταν γυρίσουν προς το φως, αποκαλύπτουν ημιδιαφανείς στιγμές που δίνουν την εντύπωση πως είναι διάτρητες. Οι κουκίδες αυτές δεν είναι όμως τρύπες, αλλά έγχρωμα αιθέρια έλαια και ρητίνες. Αν τρίψει κανείς τις μαύρες αυτές κουκίδες που έχουν τα 5 πέταλα με τα δάχτυλά του, αυτά θα γίνουν κόκκινα. Για πολλούς φυτοθεραπευτές, αυτές οι μαύρες-κόκκινες κουκίδες περιέχουν μερικά από τα πιο πολύτιμα και αποτελεσματικά φυτικά συστατικά. Οι στήμονες του φυτού έχουν ιδιαίτερη μορφή, με στερεό κυλινδρικό στέλεχος, με δύο γραμμές που εξέχουν κατά μήκος. Αυτές οι γραμμές κάνουν τον στήμονα να μοιάζει επίπεδος, πράγμα εντελώς ασυνήθιστο στον κόσμο των φυτών.
Περιέχει: υπερικίνη και ψευδο-υπερικίνη, φλαβονοειδή (16% στα φύλλα), ξανθόνες, φαινολικά οξέα, αιθέρια έλαια (0,13% σε ολόκληρο το φυτό).
Το υπερικό ή βαλσαμόχορτο απασχόλησε τη θεραπευτική από την αρχαιότητα, Ο Γαληνός και ο Διοσκουρίδης το αναφέρουν σαν διουρητικό, επουλωτικό, εμμηναγωγό, αιμοστατικό. Στην αρχαιότητα το χρησιμοποιούσαν σαν επουλωτικό στις πληγές που γινόντουσαν απο τα σπαθιά (σπαθόχορτο).
Στις ΗΠΑ, μετά από ένα πρόγραμμα του ABC News τον Ιούνιο του 1997, το υπερικό έγινε το πιο δημοφιλές φυτό, το εναλλακτικό «prozaκ», (Ladose), για την ήπια και μέτρια κατάθλιψη. Χρησιμοποιείται επίσης σαν αντισπασμωδικό και βελτιωτικό της ποιότητας του ύπνου σε αϋπνίες. Ήδη, το 1994 στη Γερμανία, συνταγογραφήθηκαν συνταγές για 20 εκατ. ασθενείς! Μόνο στην Μοντάνα των ΗΠΑ καλλιεργούνται σήμερα 500.000 στρέμματα φυτού.
Υπερικό ή Βάλσαμο ή Βαλσαμόχορτο
Εξωτερικά χρησιμοποιείται αφού εκγχυλισθεί το φρέσκο φυτό σε ελαιόλαδο για πολλές ημέρες (40 με 50 μέρες) σαν άριστο επουλωτικό σε πληγές και εγκαύματα πρώτου βαθμού.
Εσωτερική χρήση:
Σαν τσάι συνήθως ένα κουταλάκι του γλυκού ξερά τριμμένα φύλλα και άνθη σε μία κούπα καυτό νερό, που την σκεπάζουμε και την αφήμουμε σκεπασμένη για 10 με 15 λεπτά, για περάσουν όλα τα συστατικό του φυτού στο νερό, από μία μέχρι τρείς φορές την ημέρα, κατόπιν συμβουλής γιατρού, φαρμακοποιού ή ειδικού.
Σε κάψουλες ή χάπια: Κατόπιν συμβουλής γιατρού ή φαρμακοποιού.
Σε αλκολούχο βάμμα: Κατόπιν συμβουλής γιατρού ή φαρμακοποιού.
Προφυλάξεις: Το υπερικό μπορεί να επηρεάσει το ήπαρ προκαλώντας ευαισθησία στο φως. Σε ορισμένα δέρματα μπορεί να προκαλέσει αντίδραση φωτοευαισθησίας και φωτοδερματίτιδα, που εκδηλώνεται με δερματικούς ερεθισμούς, περιλαμβανομένου του στόματος, της μύτης και των αυτιών. Δεν πρέπει μετά τη χρήση του να ακολουθεί έκθεση στο φως. Τα σκουρόχρωμα δέρματα δεν προσβάλλονται. Σε πειραματόζωα επηρεάζει τη θερμορύθμιση. Πάντως, τα περιστατικά φωτοευαισθησίας και παρενεργειών που έχουν καταγραφεί είναι σπάνια και αφορούν ορισμένες περιπτώσεις πολύ υψηλών ημερήσιων δόσεων.
Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες το υπερικό μπορεί να επηρεάσει το μεταβολισμό ορισμένων ενζύμων, κατά συνέπεια χρειάζεται προσοχή όταν χορηγείται ταυτόχρονα με άλλα φάρμακα. Όσοι χρησιμοποιούν Hypericum θα πρέπει να το σταματήσουν, αν λαμβάνουν φαρμακευτικά σκευάσματα που περιέχουν τις εξής δραστικές ουσίες: ινδιναβίρη (crivixan), κυκλοσπορίνη (ciclosporin), θεοφυλλίνη (choledyl, theo-dur, uniphyllin, aberten), διγιτοξίνη (digoxin, lanoxin), panwarfin, και αντισυλληπτικά. Επίσης επειδή το Ηypericum επηρεάζει νευροδιαβιβαστές, μπορεί να αλληλεπιδρά με διάφορα ψυχότροπα φάρμακα, συμπεριλαμβανομένων άλλων αντικαταθλιπτικών.
Σε περίπτωση που παίρνουμε άλλα φάρμακα πρέπει να ενημερώνεται ο γιατρός μας ή ο φαρμακοποιός.
Σκοπός του άρθρου είναι αποκλειστικά και μόνο η εγκυκλοπαιδική γνώση και σε καμιά περίπτωση η παροχή ιατρικών συμβουλών ή η σύσταση θεραπευτικών αγωγών.

πηγη


http://www.iama.gr/ethno/Hypericum_files/3Hypericum_Tezias%20Sotiris.pdf

http://www.iama.gr/ethno/Hypericum_files/5Hypericum_Siaveli%20Stamatina.pdf

τριανταφυλλιά

ΣΥΛΛΟΓΗ: Τα τριντάφυλλα την Άνοιξη, πριν ανοίξουν πλήρως. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Φυλλοβόλος ή αειθαλής θάμνος ή αναρριχώμενο φυτό. Βλαστοί με αγκιστροειδείς ακάνθες. Τα φύλλα είναι πτερωτά με φυλλάρια οδοντωτά ή πριονωτά και έχουν πτερυγιοειδή μίσχο. Άνθη μονά ή διπλά σε πολλά χρώματα σχηματίζουν επάκριες ταξιανθίες. Ο καρπός είναι σταμνοειδής σαρκώδης με πολλά σπέρματα. Είναι η ροδή ή η ροδέα των αρχαίων. Το άνθος της, το ρόδο ή τριαντάφυλλο, θεωρείται από παλιά ο βασιλιάς των λουλουδιών, ώστε να αποβεί η πλουσιότερη πηγή έμπνευσης για κάθε καλλιτέχνη. Κανένα άλλο άνθος δεν έχει εξυμνηθεί όσο το ρόδο, από τον Όμηρο μέχρι μέχρι τους σημερινούς ποιητές. Τα είδη που χρησιμοποιούνται για τα ροδοπέταλά τους είναι η Rosa centifolia (εκατονταφυλλιά) και η Rοsa. Damascena (Ροδή ή δαμασκηνή). Η εκατονταφυλλιά αναγνωρίζεται από πολλά πέταλα σε σχήμα κυρτή φλιτζάνας. Έχουν ένα χαρακτηριστικό άρωμα. Η Ροδή η δαμασκηνή αναγνωρίζεται από τα διπλά άνθη, χρώματος κόκκινου, με δυνατό άρωμα. Η Ροδή η δαμασκηνή ανθίζει Απρίλιο - Μάιο και είναι το καλλιεργούμενο είδος για την παραγωγή ροδέλαιου. Απαντάται στην Κρήτη, την Ελλάδα, την Ευρώπη και τις Μεσογιακές χώρες. Φυτρώνει σε θαμνότοπους και άκριες δρόμων ή ρυακιών. Ανθίζει Μάιο - Ιούνιο. Καρπός ωοειδής χρώματος πορτοκαλί, πάρα πολύ πλούσιος σε βιταμίνη C (0,3-5%) δηλαδή 6-30 φορές περισσότερο απ'ότι το πορτοκάλι. Περιέχει ακόμα φλαβονοειδείς χρωστίκες, καθώς και καροτινοειδή. Τα σπέρματα θεωρούνται διουρητικά. Δεν είναι νοητός σήμερα ένας κήπος χωρίς τριανταφυλλιές. Λόγω της ανθεκτικότητας και της ποικιλότητάς του θεωρείται λαϊκό φυτό. Καλλιεργούνται σήμερα περί τις 25000 ποικιλίες. ΤΟ ΑΝΘΟΣ ΤΗΣ ΑΦΡΟΔΙΤΗΣ. Η αρχαία θεά του έρωτα, η Αφροδίτη, γεννήθηκε από τον αφρό των κυμάτων. Ξεπετάχτηκε στην όμορφη ακτή της Κύπρου... Την ίδια ώρα φύτρωνε στη γη και το πρώτο λευκό τριαντάφυλλο. Έτσι θέλησαν να την καλωσορίσουν οι άλλοι θεοί και να της προσφέρουν για δώρο ένα λεπτό άρωμα. Κι ακόμη, θέλησαν να στείλουν το μήνυμα του έρωτα στους ανθρώπους... Αργότερα, όταν κινδύνευε έβαψε το θεϊκό αίμα της το τριαντάφυλλο. Το έκανε κόκκινο! Στα νεότερα χρόνια είπαν πως με ξύλο τριανταφυλλιάς, που έχει αγκάθια, έφτιαξαν το αγκάθινο στεφάνι του Χριστού. Έτρεξε το θείο αίμα και το τριαντάφυλλο βάφτηκε κόκκινο. ΝΕΚΤΑΡ ΚΑΙ ΡΟΔΟ. Ένας ωραίος μύθος της αρχαιότητας λέει πως κάποτε οι Θεοί διασκέδαζαν στον ουρανό και έπιναν το αγαπημένο ποτό τους, το νέκταρ. Κάποια στιγμή ο Έρως, συνοδός μόνιμος της θεάς της ομορφιάς, Αφροδίτης, ακούμπησε με το φτερό του τον κρατήρα των Θεών. Το νέκταρ κύλησε απο τον ουρανό και έπεσε στη γη... Εκεί που έπεσε φύτρωσε το κόκκινο ρόδο. ΙΑΤΡΙΚΗ: Οι γιατροί της αρχαίοτητας έφτιαχναν φάρμακο με ξερά ροδοπέταλα τα οποιά έβραζαν σε κρασί και το έδιναν σε πόνους κεφαλής, των ματιών, των αυτιών, των ούλων, της μήτρας και του εντέρου. Κοπανισμένα έβαζαν τα ροδοπέταλα σε φλεγμονές του υποχονδρίου. Τα συγγράμματα των αρχαίων ιατρών αναφέρονται ποικίλες πληροφορίες για ιατρική χρήση των ρόδων: Από θεραπείες γιαπονοκεφάλους μέχρι της διάρροιας! ΧΡΗΣΗ: Σήμερα μπορούμε να αρωματίσομε το ελαιόλαδο με ροδοπέταλα. Με ρόδα φτιάχνουν σιρόπι, ροδόμελι, ροδοζάχαρη (γλυκό κουταλιού), ροδόσταγμα και αρωματίζουν το ξύδι και το κρασί. Ευρεία είναι η χρήση του ροδόνερου στη ζαχαροπλαστική. Προσοχή χρειάζεται στη συλλόγη των ρόδων τα οποία δεν πρέπει να είναι ραντισμένα με επικίνδυνα εντομοκτόνα. Με τους καρπούς φτιάχνουν ζελέδες, σιρόπια, μαρμελάδες και ροφήματα.

Από το άψυχο σώμα μιας νύμφης, που η Χλωρίδα 

η θεά των λουλουδιών και της βλάστησης

μεταμόρφωσε σε λουλούδι,

 έγινε το γνωστό στις μέρες μας τριαντάφυλλο.

Για να γίνει όμως το τριαντάφυλλο

έτσι όπως εμείς σήμερα το γνωρίζουμε

η Αφροδίτη του χάρισε ομορφιά, ο Διόνυσος ευωδιά

και τέλος ο Ζέφυρος έδιωξε τα σύννεφα μακριά

για να έλθει ο Απόλλωνας με τη λάμψη του

να κάνει το άνθος της τριανταφυλλιάς να ανθίσει

 σε όλο του το μεγαλείο.

Αυτή είναι η μικρή ιστορία της τριανταφυλλιάς

που θεωρείται η βασίλισσα των λουλουδιών

στην Ελληνική Μυθολογία.

ΦωτογραφίεςΚαρτσωνάκης

Ασπαρτιά

Spartium Junceum L., σπάρτο το βουρλόμορφο.
Οικογένεια : Fabaceae (Papilionaceae), ψυχανθή.
Είναι φυτό γνωστό απ' την αρχαιότητα. Πιθανόν να πρόκειται για το λινόσπαρτο του Θεόφραστου. Ο Διοσκουρίδης το περιγράφει ως «θάμνο με ράβδους, μακράς, αφύλλους», ενώ ο Πλίνιος αναφέρει ότι οι Ισπανοί, οι Ρωμαίοι και οι Καρθαγένιοι κατασκεύαζαν από τους βλαστούς του χονδροειδή ενδύματα.
Είναι μεγάλος θάμνος. Έχει βλαστό επιμήκη, κυλινδρικό πράσινο ή πρασινοκυανό, ύψους 2-5 μ., χωρίς φύλλα ή με λίγα φύλλα απλά λογχοειδή ή γραμμοειδή, άνθη κίτρινα, ευοσμότατα και σπέρματα μαύρα σε λοβούς.
Αυτοφύεται σε δασώδη μέρη, σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, ενώ καλλιεργείται ως καλλωπιστικό στους κήπους και στα πρανή των δρόμων. Ευδοκιμεί σε όλες τις περιοχές της Ελλάδας και σε χωράφια ασβεστούχα, φτωχά – πλούσια, ξηρικά ή ποτιστικά.
Πολλαπλασιασμός : Με σπόρο που σπέρνεται σε σπορείο και με παραφυάδες.
Ανθεί Μάιο εώς Ιούνιο.
Είναι φυτό αρωματικό, φαρμακευτικό, μελισσοτροφικό και κλωστικό. Τα άνθη περιέχουν εκλεκτής ποιότητας αιθέριο έλαιο, κατάλληλο για την αρωματοποιία. Οι βλαστοί έχουν καρδιοτονωτικές ιδιότητες, όμως η μεγάλη κατανάλωση τους από τα ζώα προκαλεί δηλητηριάσεις. Επίσης θεωρούνται αντιδιαβητικοί, διουρητικοί, καθαρτικοί, εμμηναγωγοί και αντιλευκωματουρικοί. Τα σπέρματα είναι δηλητηριώδη.

Διαβάστε περισσότερα

Ανθηρή η αρωματική χλωρίδα, μαραμένη η αξιοποίησή της

ΤΡΙΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΩΣ Η ΕΛΛΑΔΑ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΑ ΦΥΤΑ, ΕΧΕΙ ΑΦΗΣΕΙ ΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΚΑΛΛΥΝΤΙΚΩΝ ΕΡΜΑΙΟ ΣΤΗ ΓΡΑΦΕΙΟΚΡΑΤΙΑ, ΤΗΝ ΑΔΡΑΝΕΙΑ, ΤΗΝ ΠΟΛΥΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΑΦΘΟΡΑ

Της ΑΝΝΑΣ ΣΤΕΡΓΙΟΥ

Μολονότι η Ελλάδα διαθέτει χιλιάδες αρωματικά φυτά και βότανα και θα μπορούσε να είναι σήμερα παγκόσμιος κολοσσός στη βιομηχανία φυσικών καλλυντικών, μόλις τις τελευταίες δεκαετίες έβαλε πλώρη, πρώτα για να πείσει την ελληνική αγορά κι έπειτα για να διεισδύσει στις διεθνείς, έχοντας απέναντί της γιγάντιες πολυεθνικές εταιρείες, που κυριαρχούν στα συμβατικά καλλυντικά.

 Εξαιτίας της κυριαρχίας της χημείας στον 20ό αιώνα, το ενδιαφέρον του αγροτικού πληθυσμού για τα αρωματικά φυτά και βότανα για πολλά χρόνια παρέμενε περιορισμένο και μόνο για οικιακή χρήση, κυρίως για αφεψήματα και όχι για καλλυντικά. Το ενδιαφέρον για τα αρωματικά βότανα και φυτά αναζωπυρώθηκε τα τελευταία χρόνια με την αλλαγή νοοτροπίας που οδήγησε στην ορθολογικότερη εκμετάλλευση των φυσικών πόρων και στον περιορισμό της χρήσης χημικών πρόσθετων στην κοσμητολογία.
Βιοποικιλότητα
Η χώρα μας είναι απ'τις πλουσιότερες της Ευρώπης και του κόσμου σε βιοποικιλότητα, εξηγεί η Ελένη Μαλούπα, ερευνήτρια του ΕΘΙΑΓΕ, υπεύθυνη του Βαλκανικού Βοτανικού Κήπου Κρουσσίων και εθνική εκπρόσωπος για τη διατήρηση των αυτοφυών εκτός τόπου.
«Τα αυτοφυή φυτά της Ελλάδας είναι περίπου 6.000 φυτικά είδη και υποείδη, τα οποία αποτελούν σχεδόν το 50% των αυτοφυών φυτών της Ευρώπης! Εξ αυτών, τα 700 είδη είναι ενδημικά, δηλαδή δεν τα βρίσκουμε πουθενά αλλού στον κόσμο, ενώ περίπου 20% είναι αρωματικά ή και φαρμακευτικά φυτά. Σημαντικός αριθμός των ελληνικών φυτικών ειδών παρουσιάζουν πτητικά συστατικά, που κυρίως ανήκουν στην ομάδα των τερπενίων και είναι υπεύθυνα για τις αρωματικές τους ιδιότητες», λέει.
Στην Αγγλία ευδοκιμούν μόλις 800 είδη και υποείδη φυτών και η Ελλάδα είναι η 3η χώρα σε παγκόσμια κατάταξη, δεδομένου του αριθμού ενδημικών φυτών, ανάλογα με το γεωγραφικό της μέγεθος!
Βεβαίως, η απουσία πολιτικής βούλησης και στρατηγικού σχεδιασμού για δεκαετίες, σε συνδυασμό με τα γνωστά βαρίδια της ελληνικής πραγματικότητας (γραφειοκρατία, πολυνομία, προβλήματα στην αδειοδότηση), άφησε στην τύχη τους και χωρίς κατάρτιση τους αγρότες, που θα μπορούσαν σήμερα να έχουν ένα αξιοπρεπές εισόδημα από καλλιεργήσιμα ελληνικά αρωματικά βότανα και φυτά. Το μέγεθος της ελληνικής αγοράς είναι 5 φορές μικρότερο από το μέσο ευρωπαϊκό, ενώ ανοιχτή πληγή παραμένει η παράνομη συλλογή ελληνικών βοτάνων από ξένες εταιρείες, μέσω τρίτων.
Μελέτη
Βοτανοσυλλέκτες, παραγωγοί, γεωπόνοι, φυτωριούχοι ώς και βιομήχανοι παλεύουν μόνοι τους σε μια παγκοσμιοποιημένη αγορά άκρως ανταγωνιστική, όπου οι τρίτες χώρες εισέρχονται με κακής ποιότητας προϊόντα, κοστίζουν όμως 10 φορές λιγότερο, είτε διότι δεν είναι βιολογικά είτε λόγω μεροκάματων πείνας.
Το 2002, έγινε ολοκληρωμένη μελέτη απ'το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο και το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας για τις «Επενδυτικές δυνατότητες των αρωματικών φυτών». Εκτοτε, ελάχιστα πράγματα άλλαξαν όσον αφορά τη δημιουργία υποδομών για ενδιαφερόμενους επενδυτές (παρατηρητήριο, βάση δεδομένων, θεσμικό πλαίσιο κ.λπ.). Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει συμβουλευτική υπηρεσία στον αγροτικό τομέα, παρ' ότι επίκειται να θεσμοθετηθεί, ενώ με τη μεταφορά αρμοδιοτήτων στις Περιφέρειες, υποστηρίζουν αγρότες, η ανοργανωσιά μεγάλωσε.
Κράτη, ακόμη και γειτονικά, παρεμβαίνουν σε διεθνείς εκθέσεις για τη συμμετοχή εταιρειών του κλάδου, παρέχοντας επιχορηγήσεις, υλικό, τεχνική υποστήριξη, κ.λπ. Στην Ελλάδα, τονίζουν παραγωγοί, συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Το κόστος συμμετοχής σε εκθέσεις είναι δυσβάσταχτο με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ανταγωνιστικότητα και την εικόνα μας στη διεθνή αγορά.
Δειλά βήματα
Τις τελευταίες δεκαετίες έγιναν δειλά βήματα, στο πλαίσιο κυρίως της συμβολαιακής γεωργίας, δηλαδή από ιδιώτες-αγρότες, αγροτικούς συνεταιρισμούς και συλλέκτες βοτάνων, που υπογράφουν με ελληνικές εταιρείες ότι η παραγωγή τους θ'απορροφηθεί. Ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Αρωματικών Φυτών Αγρινίου «Ανθήρ» συστάθηκε από Ομάδα Παραγωγών της περιοχής, αφού η καπνοκαλλιέργεια σταμάτησε. Η Ενωση Αγροτικών Συνεταιρισμών Ρεθύμνου έχει δημιουργήσει υποδομές για αρωματικά φυτά και βότανα, τα οποία προορίζονται για φαρμακευτική χρήση, οι μαστιχοπαραγωγοί της Χίου κι οι κροκοπαραγωγοί της Κοζάνης έχουν κάνει σημαντικά βήματα, ενώ υπάρχουν διάσπαρτοι ιδιώτες μικροί παραγωγοί.
Τα αρωματικά φυτά δεν αποδίδουν αμέσως παραγωγή· γεγονός που ιδίως για τους μικρούς παραγωγούς θέτει ζήτημα επιβίωσης. Ο αγροτικός κόσμος κατά κανόνα δεν θέλησε ν'ασχοληθεί με τα αρωματικά φυτά και γι'άλλους λόγους: άγνοια, αδυναμία απορρόφησης της παραγωγής στον δευτερογενή τομέα, μικρό εισόδημα, υψηλό κοστολόγιο, απουσία επιδοτήσεων και υποδομών, αδυναμία σύνδεσης του προϊόντος με τον τουρισμό.
«Η άγνοια μάλιστα ωθεί συχνά Ελληνες και ξένους να κακοποιούν τον εθνικό μας πλούτο, συλλέγοντας άτσαλα ακόμη και τη γνωστή σε όλους μας ρίγανη, που χρησιμοποιείται, πέρα από τη μαγειρική και την ιατρική και στην αρωματοποιία», εξηγεί η Ελένη Μαλούπα.
Σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης στο πλαίσιο της συμβολαιακής γεωργίας υπάρχουν για: θυμάρι, φασκόμηλο, χαμομήλι, ταραξάκο, υπερικό (βαλσαμόχορτο), λουίζα, βαλεριάνα, λεβάντα και τσάι του βουνού.
Το ελληνικό καλλυντικό προέρχεται κατά κανόνα από βιολογικές καλλιέργειες και η παραγωγή του κοστίζει 10 φορές περισσότερο.
Ηγετικό ρόλο στην παραγωγή και αξιοποίηση αρωματικών φυτών κατέχουν οι χώρες της Ασίας, ενώ ΗΠΑ, Γερμανία, Ιαπωνία και Γαλλία αποτελούν τους κύριους αγοραστές. Τα μεγαλύτερα κέντρα εμπορίου είναι η Νέα Υόρκη, το Τόκιο και το Αμβούργο.

annio@enet.gr

πηγη